Najczęstszym przypadkiem, w którym rodzice decydują się na odrzucenie spadku w imieniu dziecka, jest sytuacja, gdy w skład spadku wchodzą długi. Odrzucenie spadku przez małoletniego to ściśle sformalizowana procedura, której celem jest ochrona interesów majątkowych dziecka.

Jeszcze do niedawna, aby odrzucić spadek w imieniu dziecka, rodzice musieli każdorazowo uzyskać zgodę sądu rodzinnego. Na dzień dzisiejszy, jeżeli rodzic wcześniej sam odrzucił spadek, a jego dziecko jest kolejnym w kolejce do dziedziczenia, w wielu przypadkach można pominąć etap składania wniosku do sądu. Dzięki zmianom wprowadzonym w 2023 roku odrzucenie spadku stało się znacznie prostsze i szybsze. Nowe przepisy umożliwiły rodzicom uniknąć wielu formalności a uzyskanie przez rodziców Sądowej zgody niezbędne jest już tylko w niektórych przypadkach.

Zgoda sądu na odrzucenie spadku w imieniu małoletniego jest niezbędna w sytuacjach, gdy rodzice nie są w stanie dojść do porozumienia w tej kwestii, lub gdy dziecko jest pierwszym w kolejce do dziedziczenia po spadkodawcy. Dodatkowo, sąd musi wyrazić zgodę, gdy postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku jest w toku bądź nie zostało jeszcze rozpoczęte. W takich sytuacjach, rodzic powinien złożyć wniosek o wyrażenie zgody sądu na odrzucenie spadku w imieniu małoletniego, bowiem czynność ta jest czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu majątkiem dziecka.

Nowelizacja z 2023 r. wprowadziła wyjątki od reguły uzyskiwania zgody sądu. Jeżeli rodzic sam odrzucił spadek, a małoletnie dziecko jest powołane do dziedziczenia w wyniku tego odrzucenia spadku przez rodzica, to w sytuacji gdy oboje rodzice posiadają pełną władzę rodzicielską, nie muszą już występować do sądu opiekuńczego. Decyzja o odrzuceniu spadku może zostać podjęta bez ingerencji sądu. Istotne jest, aby oboje rodzice, którym przysługuje władza rodzicielska zgodzili się na taką decyzję.

Zarówno w przypadku osób dorosłych jak i małoletnich termin na odrzucenie spadku wynosi 6 miesięcy od momentu, kiedy spadkobierca dowiedział się o tytule swojego powołania. Jeżeli dziecko dziedziczy spadek w wyniku wcześniejszego odrzucenia spadku przez rodzica, termin ten biegnie od momentu złożenia oświadczenia przez rodzica. Co ważne i co wymaga podkreślenia to to, że sześciomiesięczny termin ma charakter zawity i nie podlega przywróceniu. Po jego upływie domniemywa się, że spadkobierca z mocy prawa nabył spadek z dobrodziejstwem inwentarza. Ograniczenie odpowiedzialności spadkobiercy do wartości czynnej spadku nie chroni jednak spadkobiercy przed postępowaniami sądowymi i egzekucyjnymi.

W sytuacji gdy termin ustawowy do odrzucenia spadku minął, a małoletni został obciążony długami, istnieje możliwość podjęcia działań w celu uchylenia się od skutków niezłożenia oświadczenia. W celu uzyskania pomocy w tym zakresie zapraszamy do kontaktu z nasza kancelarią.

dodano: 15.04.2026 r.